Ta mbrojmë Kosovën me dinjitet dhe maturi!

27. 09. 2026

Ka ditë kur patriotizmi nuk matet me atë se kush bërtet më fort por me atë se kush di ta ruajë Kosovën edhe kur dhemb më së shumti.

Më 16 shtator, vendimi i Gjykatës Speciale në Hagë preku shumë qytetarë të Kosovës. Për shumë familje, miq dhe qytetarë, ajo ditë solli zhgënjim, zemërim dhe një ndjenjë të thellë padrejtësie. Që nga ajo ditë, qytetarë janë mbledhur në sheshet e Prishtinës dhe kanë protestuar kundër vendimit, duke kërkuar drejtësi. Dhe kjo është e drejtë. Në një shoqëri demokratike, qytetari ka të drejtë të protestojë, të mos pajtohet, të kërkojë drejtësi dhe të thotë me zë të lartë se një vendim e ka lënduar dhe se nuk e konsideron të drejtë.

Por pikërisht këtu fillon përgjegjësia. Sepse psikologjia njerëzore na mëson se kur një shoqëri është e plagosur emocionalisht, zemërimi mund t’i bashkojë njerëzit, por vetëm arsyeja mund ta mbrojë atë shoqëri nga pasojat e zemërimit. Sot nuk kemi nevojë për më shumë urrejtje, por për më shumë qartësi. Nuk kemi nevojë për më shumë zhurmë, por për më shumë argument. Nuk kemi nevojë për përplasje, por për drejtësi.

Nga këndvështrimi juridik, një vendim gjyqësor nuk duhet të luftohet me rrugë. Luftohet me ligj, me prova, me arsyetime juridike, me mjete ankimi, me argumente, me avokatë dhe me çdo mjet që sistemi juridik e lejon. Nëse besojmë se drejtësia ka gabuar, atëherë duhet t’i kërkojmë drejtësisë ta korrigjojë gabimin, jo ta shkatërrojmë rrugën drejt saj. Një vendim që konsiderohet i padrejtë nuk korrigjohet duke dobësuar institucionet, por duke përdorur çdo mundësi ligjore për ta kundërshtuar me dinjitet, profesionalizëm dhe këmbëngulje.

Dhe duhet ta themi edhe një gjë tjetër: UÇK-ja nuk është pronë e askujt. Ajo është pjesë e historisë së Kosovës. Por historia e Kosovës nuk është shkruar vetëm me pushkë. Është shkruar edhe me laps, nga mësuesit që në ditët më të vështira i mblodhën nxënësit nëpër shtëpi private dhe vazhduan mësimin, nga nënat dhe baballarët që hapën dyert e shtëpive të tyre, nga njerëzit që punuan, sakrifikuan, ushqyen familjet, mbajtën gjallë shkollën, dijen dhe shpresën. Është shkruar nga mjekët, gazetarët, studentët, punëtorët dhe mijëra njerëz që ndoshta nuk patën kurrë një fotografi në faqet e historisë, por pa të cilët historia e Kosovës do të ishte ndryshe. Edhe ata janë Kosova.

Prandaj Kosova nuk duhet të ndahet sot mes “atyre” dhe “nesh”. Kosova është e jona të gjithëve. Dhe nëse vërtet e duam këtë vend, nuk mund ta mbrojmë një pjesë të historisë së tij duke e dëmtuar të ardhmen e tij. Mund të protestojmë, mund të mos pajtohemi, mund të jemi të zhgënjyer dhe të zemëruar, mund të kërkojmë drejtësi me zë të lartë, por duhet ta bëjmë paqësisht, me dinjitet dhe brenda ligjit. Protesta paqësore është forcë qytetare; dhuna është humbje e kontrollit. Dhe Kosova sot ka nevojë për kontroll, jo për kaos.

Ka nevojë për njerëz që dinë ta mbajnë kokën të ftohtë edhe kur zemra u zien. Ka nevojë për institucione që respektohen, por edhe për qytetarë që kërkojnë llogari kur besojnë se diçka nuk është bërë drejt. Ka nevojë për një shoqëri që nuk dorëzohet para asaj që e konsideron padrejtësi, por as nuk e humb veten duke e luftuar atë.

Sepse drejtësia nuk duhet të ketë frikë nga e vërteta. Nëse ka prova që duhet të shqyrtohen, le të shqyrtohen. Nëse ka argumente juridike që duhet të dëgjohen, le të dëgjohen. Nëse ka shkelje që duhet të kundërshtohen, le të kundërshtohen. Nëse një vendim duhet të ndryshohet, le të ndryshohet përmes ligjit. Por në fund, le të jetë drejtësia ajo që vendos, jo turma, jo zemërimi, jo hakmarrja dhe jo propaganda.

Dhe kjo duhet të vlejë edhe kur rezultati na pëlqen, edhe kur nuk na pëlqen; edhe kur prek njerëzit që i duam, edhe kur prek njerëzit me të cilët nuk pajtohemi. Sepse nëse kërkojmë drejtësi vetëm kur ajo është në anën tonë, atëherë nuk po kërkojmë drejtësi. Po kërkojmë një rezultat që na përshtatet.

Sot, ndoshta më shumë se kurrë, duhet ta dëshmojmë se mund të jemi të bashkuar pa qenë të dhunshëm, se mund të jemi të zemëruar pa qenë shkatërrues, se mund ta mbrojmë të kaluarën pa e rrezikuar të ardhmen dhe se mund të kërkojmë drejtësi për ata që besojmë se janë trajtuar padrejtësisht, pa e dëmtuar Kosovën në këtë rrugë.

Kosova nuk ka nevojë për një plagë tjetër. Ajo ka nevojë për paqe, për maturi, për institucione dhe për drejtësi. Mbi të gjitha, ka nevojë për njerëz që edhe në ditët më të dhimbshme nuk harrojnë se nesër duhet të jetojmë përsëri bashkë.

Prandaj, le të protestojmë nëse besojmë se duhet të protestojmë. Le të kërkojmë drejtësi. Le të kërkojmë të vërtetën. Le të mos heshtim. Por le të mos e humbim arsyen. Sepse ndonjëherë akti më i madh i patriotizmit nuk është të bërtasësh më fort se të tjerët. Është të kesh forcën të mos e lëndosh Kosovën pikërisht në momentin kur zemra të dhemb më së shumti.

Jo zhurma mbi drejtësinë, por drejtësia mbi zhurmën.

I juaji mësusi Isë

Shiko më pak